GAiT zrealizuje zamówienie na najdłuższe tramwaje w Polsce
Nowe tramwaje będą najdłuższe w kraju, zapewniając bezpieczeństwo, komfort oraz możliwość przewożenia ponad 310 pasażerów. Gdańskie Autobusy i Tramwaje ogłosiły przetarg na 20 tramwajów o długości przekraczającej 45 metrów, które będą kursować głównie na trasie Gdańsk Południe – Wrzeszcz.
Do Gdańska trafią tramwaje pięcioczłonowe, które znacznie przekroczą długość 45 metrów. To oznacza znaczną poprawę jakości i pojemności w porównaniu z aktualnie eksploatowanymi pojazdami. Obecnie w Gdańsku kursują tramwaje o długości około 30 metrów, mogące pomieścić 200 pasażerów. Nowe składy będą w stanie przewieźć ponad 310 osób, oferując minimum 96 miejsc siedzących.
Dla porównania, najdłuższe tramwaje w Polsce obecnie kursujące w Krakowie mają około 43 metry długości. Gdańsk dołączy do europejskich miast, takich jak Göteborg czy Nicea, gdzie długie, pojemne tramwaje efektywnie obsługują najbardziej obciążone trasy komunikacyjne.
– Realizujemy plan rozwoju komunikacji publicznej w południowych dzielnicach Gdańska – mówi Aleksandra Dulkiewicz, prezydent Gdańska. – Oprócz budowy nowej zajezdni oraz linii tramwajowej, ogłaszamy postępowanie na zakup najdłuższych tramwajów w Polsce – 20 pojazdów o długości 45–47 metrów, z możliwością rozszerzenia zamówienia o kolejne 15. To inwestycja sfinansowana z Krajowego Planu Odbudowy, w formie korzystnej pożyczki. Chcemy, aby mieszkańcy Gdańska mieli dostęp do nowoczesnych, wygodnych i pojemnych tramwajów, co poprawi komfort podróży oraz jakość transportu w naszym mieście.
Wszystkie drzwi w tramwajach będą podwójne i dostępne z poziomu niskiej podłogi, co znacznie ułatwi podróż osobom z niepełnosprawnościami, seniorom oraz pasażerom z wózkami.
Pojazdy zostaną wyposażone w 17 ekranów informacyjnych, gniazda do ładowania USB-A i USB-C oraz automatyczną klimatyzację. Wszystkie tramwaje mają trafić do Gdańska w ciągu 3 lat od podpisania umowy, z sukcesywną dostawą, co oznacza, że pierwsze składy mogą być dostarczone wcześniej.
GAiT zastrzegł również możliwość rozszerzenia zamówienia o dodatkowe 15 tramwajów. Oferty w przetargu można składać do 18 lutego 2026 roku.
Bezpieczeństwo priorytetem
Nowe tramwaje zostaną wyposażone w zaawansowany system antykolizyjny oparty na kamerach, radarze i lidarze, które będą analizować dane w czasie rzeczywistym i przekazywać ostrzeżenia motorniczemu. W sytuacjach krytycznych system uruchomi hamowanie automatycznie.
Dodatkowo przód tramwaju zostanie zaprojektowany w sposób ograniczający ryzyko wciągnięcia pieszego w razie potrącenia.
Składy będą w pełni przystosowane do trasy Gdańsk Południe – Wrzeszcz. W specyfikacji technicznej uwzględniono wymóg przynajmniej 4 wózków napędowych, które będą skrętne, co sprawi, że tramwaje będą cichsze i bardziej trwałe, zmniejszając zużycie zarówno pojazdów, jak i torów.
– Gdańsk od lat stawia na rozwój transportu szynowego. Chcemy, aby stał się on kluczowym elementem komunikacyjnym w Gdańsku, docierając do większej liczby mieszkańców i ułatwiając codzienne podróże. Nowe tramwaje, które wkrótce pojawią się na trasach, będą mogły przewozić ponad 300 pasażerów, co pomoże w obsłudze intensywnych szczytów komunikacyjnych – mówił Piotr Borawski, zastępca prezydenta ds. mobilności i bezpieczeństwa. – Proces wymiany taboru w Gdańsku trwa od wielu lat. Zakup 20 tramwajów z opcją dokupienia kolejnych 15 pozwoli na wzmocnienie taboru i dostosowanie go do rosnących potrzeb mieszkańców. Nowe tramwaje będą miały cztery wózki napędowe i sześć skrętnych, co umożliwi wygodne pokonywanie wzniesień oraz zapewni cichą eksploatację w obszarach miejskich.
Każdy tramwaj zostanie wyposażony w rejestratory zdarzeń, tak zwane czarne skrzynki, oraz rozbudowany system monitoringu z 18 kamerami wewnętrznymi i 8 zewnętrznymi. Na pokładzie znajdzie się także defibrylator AED.
Ułatwienia dla motorniczych – obecnych i przyszłych
Nowe tramwaje będą dwukierunkowe, co pozwoli na zakończenie kursów bez konieczności zawracania na pętlach. Takie rozwiązanie funkcjonuje już na liniach 2, 4, 8, 9, 10 i 11. Kabiny motorniczych będą miały osobne wejścia, co zwiększy komfort oraz bezpieczeństwo pracy.
– Co ważne, nowe tramwaje będą dwukierunkowe, co jest standardem w Gdańsku od lat. W kwestii bezpieczeństwa motorniczy będzie miał osobną kabinę i oddzielne wejście z zewnątrz, a nie tylko poprzez pojazd. Zamówione pojazdy będą również przystosowane do nauki jazdy, co umożliwi szkolenie nowych pracowników na nowoczesnych pojazdach – mówił Maciej Lisicki, prezes Gdańskich Autobusów i Tramwajów. – Na produkcję tramwajów przewidujemy około 3 lata. Mamy rok 2026, więc można spodziewać się, że w 2029 roku trafią one do nowo wybudowanej zajezdni w Gdańsku.
Jeden z tramwajów zostanie przystosowany do szkolenia motorniczych. Obecnie pracownicy GAiT uczestniczą w kursach instruktorskich, aby móc szkolić nowych kierowców. Nowe tramwaje wzbogacą obecny tabor do nauki, którym są składy typu N8C.
Wieloletnia gwarancja i szkolenia
Tramwaje będą objęte długoterminową gwarancją. Cały pojazd będzie chroniony przez co najmniej 3 lata bez limitu kilometrów, a niektóre podzespoły – dłużej. System informacji pasażerskiej będzie objęty 5-letnią gwarancją, a powłoka lakiernicza – 7-letnią. Dostawca przeszkolą ponad 60 pracowników technicznych, motorniczych oraz przyszłych instruktorów jazdy, co umożliwi sprawne wprowadzenie nowych pojazdów do eksploatacji i zapewnienie ich niezawodnej obsługi.
Finansowanie z udziałem środków europejskich
Zakup tramwajów zostanie sfinansowany z preferencyjnej pożyczki pochodzącej z funduszy Unii Europejskiej w ramach Krajowego Planu Odbudowy, udzielonej przez Bank Gospodarstwa Krajowego. Oprocentowanie pożyczki wynosi jedynie 1 procent, co czyni ją bardzo korzystnym rozwiązaniem finansowym.
To przykład, jak dzięki współpracy z Unią Europejską samorządy mogą realizować dużej skali inwestycje transportowe, korzystając z atrakcyjnych form finansowania, a także rozwijać nowoczesną i ekologiczną komunikację miejską.
Przygotowanie infrastruktury
Choć nowe tramwaje będą obsługiwać głównie trasę Gdańsk Południe – Wrzeszcz, miasto prowadzi prace mające na celu zapewnienie komfortowego korzystania z nich w całej sieci. Większość przystanków w Gdańsku jest już przystosowana do obsługi pojazdów o długości ponad 45 metrów, gdyż jeszcze przed 2021 rokiem po torach kursowały trzyczłonowe składy 105.
Obecnie trwa proces przedłużania kilkunastu krótszych przystanków, który zakończy się przed dostawą pierwszych nowych tramwajów, co umożliwi ich bezproblemowe wprowadzenie do ruchu.