W jednym z osiemnastu odnalezionych witraży przedstawiona jest postać kobiety z anielską twarzą, patrzącej ku niebu. Obraz ten świadczy o wysokim kunszcie artysty, który wykonał je pod koniec XIX wieku dla Bazyliki Mariackiej.
Jak zauważa Dariusz Chmielewski, pomorski wojewódzki konserwator zabytków, odkrycie to pokazuje, że nie wszystkie witraże z Bazyliki zniszczyła II wojna światowa.
Witraże planowano jako ozdobę dla kościoła św. Katarzyny
Pozyskiwane po wojnie wartościowe obiekty, w tym witraże, były przechowywane przez długi czas w państwowych składnicach, często w złym stanie. Po inwentaryzacji część z nich wróciła do różnych gdańskich świątyń. Jednak pochodzenie osiemnastu kwater witraży, które znalazły się w jednej z skrzyń, nie było do tej pory ustalone, dlatego trafiły one do kościoła św. Katarzyny. Niestety, pożar kościoła w 2006 roku sprawił, że skrzynia z witrażami została zapomniana na wiele lat.
Specjaliści rozświetlili problem
Ponowne badanie witraży przeprowadzili pracownicy Pracowni Konserwatorskiej Burzyńscy oraz pracownicy Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków. Jak relacjonuje Magdalena Kosińska, dopiero korzystając z podświetlanych stołów, udało się zidentyfikować witraże. Podczas przeglądu, na ostatniej z ułożonych kwater znalazła się banderola z inskrypcjami, co umożliwiło ustalenie rzadkich danych o fundatorach oraz dacie ich wykonania.
Na jednym z witraży znajduje się data: Anno Domini 1897 oraz nazwisko fundatorów: Franz u. Rose Steffens. Dariusz Chmielewski podkreśla, że Steffensowie byli znaczącą rodziną gdańską w XIX wieku, a Franz Steffens był malarzem i fundatorem Parku Steffensów. Rosalia Steffens znana była jako patrycjuszka i filantropka.
Magdalena Kosińska stwierdza: „To jest niesamowicie satysfakcjonujące odkrycie, że udało nam się podczas oględzin ustalić proweniencję tego witraża, czyli Bazylikę Mariacką.”
Jak dodaje, prawdopodobnie witraże wyszły z pracowni Carla Ludwiga Türcke z Żytawy, która działała w kościele Mariackim w latach 80. i 90. XIX wieku.
Plany renowacyjne po odkryciu
Znalezione witraże, które wstępnie konserwowane były w latach 70. i 90. XX wieku, wymagają obecnie dalszej renowacji. Po zakończeniu prac mają wrócić do Bazyliki, gdzie zostaną ponownie zainstalowane w oknach. Ksiądz prałat Ireneusz Bradtke wyraził radość z powodu tego odkrycia, podkreślając plany ujęcia renowacji witraży w budżecie na przyszły rok.
Renowacja witraży powinna rozpocząć się w wiosną 2027 roku i potrwa do końca roku.