Nowe drzewo w inwentaryzacji
Na ulicy Plac Wałowy w Dolnym Mieście, obok Centrum Dolna Brama, znajduje się pień lipy drobnolistnej, pozbawiony gałęzi, z tabliczką „świadek historii”. To jedno z wielu martwych drzew, które zostały pozostawione przez Gdański Zarząd Zieleni do naturalnego rozkładu. Chociaż drzewo nie żyje, w jego wnętrzu toczy się życie – stanowi habitat dla zwierząt oraz mikroorganizmów.
Do lipy podchodzi z tabletem Sławomir Szczęk, starszy specjalista GZZ. Uruchamia aplikację GAIA, aby zaznaczyć na mapie geograficznej lokalizację drzewa. Mierzy obwód pnia, dokonuje obserwacji i zapisuje wyniki w systemie.
Gdyby drzewo było żywe, Sławomir zbadałby korzenie sondą arborystyczną oraz opukał pień młotkiem diagnostycznym, co pozwoliłoby ocenić jego bezpieczeństwo. Na koniec wykonuje zdjęcie. Drzewo dołączyło do już 26,5 tysiąca zinwentaryzowanych egzemplarzy, z czego 20 tysięcy zostało oznaczonych arbotagami, co umożliwia ich identyfikację w terenie. Kolejne 50 tysięcy drzew zostało policzonych przy pomocy skanowania laserowego, ale nie mają jeszcze szczegółowych opisów.
Ile drzew pozostało do inwentaryzacji?
- To trudne pytanie, ale szacuje się, że w obszarze miejskim może ich być około 100 tysięcy. Warto zaznaczyć, że dodanie drzew z Parku Reagana zwiększa tę liczbę o dziesiątki tysięcy – mówi Sławomir Szczęk.
Inwentaryzacja obejmuje jedynie drzewa podlegające GZZ, rosnące wzdłuż chodników, w pasach drogowych, w niektórych parkach oraz na cmentarzach. Brane są pod uwagę drzewa o obwodzie od 30 cm na wysokości 1,3 m oraz wszystkie celowe nasadzenia, w tym „świadkowie” oraz pomniki przyrody. Drzewa w lasach komunalnych nie są liczone, tylko oznaczane jako drzewostany. To samo dotyczy Parku Reagana, z którego również można uzyskać dane o składzie gatunkowym i typie siedliskowym.
W inwentaryzacji uczestniczy około 10 pracowników GZZ. Dzięki nowoczesnym technologiom są w stanie zinwentaryzować około 1000 drzew miesięcznie. W planach jest również inwentaryzacja zieleni niskiej.
Specjalista GZZ zaprezentował swoje zadanie podczas premiery nowej warstwy „Gdańska Zieleń” w portalu GeoGdańsk, która miała miejsce w Centrum Dolna Brama. Mapa drzew, dostępna dla mieszkańców, powstała dzięki współpracy Wydziału Geodezji, Gdańskiego Centrum Informatycznego oraz Gdańskiego Zarządu Zieleni.
Gdańska Karta dla Drzew już obowiązuje, wprowadzając arbotagi
Rewolucja cyfrowa
- Dziś wprowadzamy kolejny krok w budowaniu Zielonego Gdańska. W ostatnich latach wzrosła presja na dbałość o zieleń, co zaowocowało pomysłem Okrągłego Stołu oraz powołaniem Społecznej Rady ds. Drzew. Dziś wdrażamy cyfrową rewolucję w zarządzaniu zielenią w Gdańsku, dając mieszkańcom nową warstwę w GeoGdańsku, dzięki której mogą sprawdzić zieleń w pobliżu swoich domów – mówi Piotr Kryszewski, dyrektor ds. Zielonego Gdańska, podkreślając nowoczesność narzędzi do zarządzania zielenią w Polsce.
Cyfrowa inwentaryzacja drzewostanu była jednym z kluczowych postulatów Gdańskiej Karty dla Drzew, która wejdzie w życie w styczniu 2025 r. Dokument ten zawiera zasady ochrony, pielęgnacji i zwiększania liczby drzew w mieście, wypracowane na podstawie konsultacji społecznych oraz zaangażowania aktywistów i przedstawicieli lokalnych władz.
GAIA jako klucz do systemu
Funkcjonowanie bazy danych opiera się na nowoczesnej technologii, a jej centralnym elementem jest aplikacja GAIA, wykorzystywana przez inspektorów GZZ do inwentaryzacji.
– Każdy zielony punkt, który mieszkańcy widzą na swoich urządzeniach, to efekt pracy naszych specjalistów. Dzięki GAIA stworzyliśmy system, który cyfryzuje i usprawnia obieg informacji – wyjaśnia Barbara Tusk-Krajewska, dyrektorka GZZ. – Inspektorzy mogą jednym kliknięciem nanosić na mapę lokalizację drzewa, jego gatunek oraz wymiary, co pozwala na szybkie planowanie działań pielęgnacyjnych, a mieszkańcy mają pewność, że zieleń jest pod stałą kontrolą.
Warstwa Gdańskiej Zieleni to część projektu GeoGdańsk, zaawansowanego Systemu Informacji Przestrzennej (GIS), który oferuje różnorodne warstwy danych o Gdańsku w interaktywnych mapach, dostępnych dla mieszkańców.
- GeoGdańsk to fundament nowoczesnego zarządzania miastem, który umożliwia efektywne porządkowanie i udostępnianie danych przestrzennych w sposób intuicyjny – dodaje Adam Rodziewicz, zastępca dyrektora Wydziału Geodezji. – Dla urzędników to niezastąpione narzędzie wspierające codzienną pracę, a dla mieszkańców unikalna możliwość śledzenia zmian w ich otoczeniu.
W Ratuszu Miasta przyjęto nowe pomniki przyrody
Jedno kliknięcie, aby poznać drzewo
Inwentaryzowane drzewa są kluczowym elementem mapy GeoGdańsk. Każde drzewo jest oznaczone jako osobny punkt, a jedno kliknięcie pozwala uzyskać szczegółowe informacje, takie jak:
- gatunek (nazwa polska i łacińska),
- wymiary (obwód pnia),
- status – czy drzewo jest „Istniejące”, „Nasadzenie/Nasadzenie zastępcze” czy „Świadek”,
- numer identyfikacyjny – system wyświetla unikalny numer arbotagu oraz identyfikator globalny, co umożliwia zlokalizowanie drzewa bez tabliczki.
Nowa warstwa mapy wspiera również zgłoszenia dokonywane przez Gdańskie Centrum Kontaktu.
- Gdy mieszkaniec zauważy problem, np. uszkodzone drzewo, może łatwo zlokalizować je na mapie w aplikacji. Podanie w zgłoszeniu lokalizacji, numeru arbotagu czy identyfikatora globalnego pomoże inspektorom w szybkiej interwencji – informuje rzeczniczka GZZ Magdalena Kiljan.
Warstwa „Gdańska Zieleń” jest już dostępna na portalu geogdansk.pl