Daniel Mikołaj Chodowiecki urodził się 16 października 1726 roku w Gdańsku. Jego rodzina mieszkała w centrum miasta, a jego ojciec, Gotfryd Chodowiecki, był kupcem zbożowym z polskiej szlachty kalwińskiej. Matka, Henriette Ayrer, pochodziła z rodziny Hugenotów. W domu Chodowieckich mówiono w trzech językach: francuskim, niemieckim i polskim.
Początkowo Daniel był szkolony przez ojca w zawodzie kupca, jednak szybko zrozumiał, że jego pasją są sztuki plastyczne. Jako nastolatek stworzył portret króla Stanisława Leszczyńskiego. Po śmierci ojca w 1743 roku, w wieku siedemnastu lat, wyjechał do Berlina w poszukiwaniu pracy.
Chodowiecki czuł się powiązany z Francją przez matkę, ale zawsze podkreślał swoje gdańskie korzenie. W liście do Józefa Łęskiego napisał: „Za zaszczyt sobie poczytuję być prawdziwym Polakiem, chociaż jako pierwszy z Chodowieckich w Niemczech osiadłem”. W Berlinie zdobył ogromną popularność dzięki grafice „Pożegnanie Calasa z rodziną” z 1767 roku, stając się jednym z najbardziej poszukiwanych ilustratorów swojej epoki, tworząc ryciny do dzieł takich autorów jak Szekspir, Goethe, Schiller, Lessing czy Voltaire.
Powrót z Berlina do Gdańska
W 1773 roku, będąc już uznanym artystą, Chodowiecki wyruszył w podróż konną z Berlina do Gdańska, aby po trzydziestu latach odwiedzić matkę. Podczas tej wyprawy stworzył unikalny dziennik podróży zawierający 108 rysunków. Dzieło to ma ogromną wartość dla współczesnych historyków oraz mieszkańców Gdańska, ponieważ z dużą precyzją przedstawił codzienne życie, obyczaje i mentalność gdańskich mieszkańców, a także architekturę miasta w trudnym czasie po I rozbiorze Polski.
Dziedzictwo Chodowieckiego
Daniel Chodowiecki zmarł w 1801 roku w Berlinie, lecz jego twórczość dalej inspiruje kolejne pokolenia artystów. Jego dorobek obejmuje ponad 2000 rycin, 4000 rysunków oraz kilkadziesiąt obrazów. Precyzja jego prac wpłynęła na wielu współczesnych twórców, w tym Stanleya Kubricka. Gdańsk pamięta o Chodowieckim, nazywając jego imieniem ulicę w dzielnicy Aniołki oraz jeden z dzwonów carillonu w Ratuszu Głównego Miasta. W związku z 300. rocznicą urodzin artysty planowane są różne wydarzenia, w tym wystawa w Muzeum Gdańska.
Festiwal Chodowieckiego
W ciągu całego roku Muzeum Narodowe prezentuje dorobek Chodowieckiego. Obecnie w Oddziale Sztuki Dawnej można zobaczyć wystawę „Daniel Chodowiecki. Dokumentalista epoki”, która ukazuje jego zdolność do ilustrowania złożonej rzeczywistości. W najbliższy weekend (12-14 czerwca) odbędzie się wiosenna edycja Festiwalu Chodowieckiego, w programie którego znalazły się warsztaty, spacery i koncerty muzyki dawnej.